KALIN BAĞIRSAK VE REKTUM KANSERİ

Kalın bağırsak ve rektum iç yüzeyini oluşturan  hücrelerin anormal çoğalmasıdır.

Sindirim sisteminde, ince bağırsaktan sonra gelen 1,5-2 metre uzunluğunda olan kısım (kolon) kalın bağırsaktır.

Devamı olan ve en son makata kadar uzanan bölümü de rektum’dur.

Yiyecekler, midede ve ince bağırsaklarda sindirildikten sonra kalın bağırsaklara gelirler. Burada bağırsak içeriğinin içinde, sindirim sisteminin daha üst kısımlarında emilmemiş olan su da vücutça emilerek geriye (gaita ) olarak adlandırılan katı kısım kalır. Gaita, kolon ve rektum boyunca ilerleyerek daha sonra, anüs yoluyla vücuttan atılır.

Kalın bağırsak ve rektum kanseri ortalama her 15 kişiden birinde görülür. 50-70 Yaşlar arasında görülme sıklığı artar.

Sağlık Bakanlığının yayınladığı 1998 istatistiklerine göre,  kalın bağırsak kanseri yani kolon ve rektum kanseri kadında ikinci, erkekte üçüncü sıklıkta rastlanan kanser tipidir. Yine Sağlık Bakanlığı’nın 2003 yılında yaptığı hastanelerde yatan hasta listesine göre akciğer ve meme kanserinden sonra kalın bağırsak kanseri üçüncü sıklıkta yer almaktadır.

Bu rakamlar oldukça ürkütücü olmasına karşın, hastalıkla ilgili iki noktanın çok iyi bilinmesi gereklidir.

1) Kalın bağırsak kanseri,önlenebilir bir hastalıktır.

2) Kalın bağırsak kanseri , erken evrede yakalandığında tam şifa ile tedavi edilmesi mümkün olan bir  hastalıktır.

RİSK FAKTÖRLERİ

a) 50 Yaşın üzerinde olmak.

b) Ailede kalın bağırsak ve rektum kanserinin varlığı,

c)  Kişinin daha önce meme, yumurtalık veya rahim ağzı kanseri geçirmesi,

d)  Kalın bağırsak da poliplerin varlığı,

e)  Ailede çok sayıda poliplerin (polipozis) bulunması,

Kalın bağırsak (kolon) ve rektum kanserlerinin %90’ı poliplerden gelişmektedir.

POLİP

Bağırsak iç yüzeyinde gelişen kabartılardır. İyi huyludurlar, ancak zaman içinde kansere dönüşürler.

f) Uzun süren, iltihabi bağırsak hastalığının olması

g) Sigara  ve alkol kullanımı,

h) Kırmızı et ve hayvansal yağların çok tüketimi,

i) Lifli gıdaların ve meyve, sebzenin az yenilmesi,

j) Aşırı şişmanlık ve hareketsiz yaşam,

BELİRTİLER NELERDİR?

a) Makattan kan gelmesi,

b) Dışkıya kan bulaşması,

c) Uzun süren ishal-kabızlık atakları,

d) Dışkılama sonrası tam boşalamama hissi,

e) Dışkının incelmesi,

f) İzah edilmeyen kilo kaybı,

g) Karında şişkinlik ve aşırı gaz,

h) Kansızlık, (anemi) devamlı yorgunluk,

i) Bulantı, kusma.

TEŞHİS YÖNTEMLERİ

GAİTADA GİZLİ KAN: Özel kaplar içine küçük miktarda dışkı alınarak laboratuarda incelenmesidir.

KOLON GRAFİSİ: Bağırsak içine ilaçlı sıvı verilerek filmin çekilmesidir.

KOLONOSKOPİ: Ucunda kamera bulunan ince bükülebilir bir hortum ile makattan girerek, kalın bağırsak ve rektumun ekrandan izlenmesidir. İşlem sırasında gerekirse parça (biyopsi) alınarak doku incelemesi yapılabilir.

TEDAVİ  YÖNTEMLERİ

1) Cerrahi tedavi: Kanserli kitlenin ameliyat ile çıkarılmasıdır.

2) Kemoterapi: İlaç verilerek kanser hücrelerinin öldürülmesidir.

3) Radyoterapi: Yüksek enerjili x ışınları verilerek kanserli hücrelerin öldürülmesi veya büyümesinin engellenmesidir.

Sağlıklı Günler